Đương quy là rễ phơi hoặc sấy khô của cây Angelica sinensis thuộc họ Hoa tán, một trong những vị thuốc bổ huyết được dùng phổ biến nhất trong y học cổ truyền. Dược liệu có mùi thơm đặc trưng, vị ngọt cay, tính ôn, quy vào các kinh Tâm, Can, Tỳ. Theo y học cổ truyền, đương quy có công năng bổ huyết, hoạt huyết, điều kinh và nhuận tràng, thường có mặt trong nhiều bài thuốc cổ phương như Tứ vật thang, Đương quy bổ huyết thang.
Thông tin dược liệu
| Tên khác | Tần quy, Vân quy, Quy đầu, Quy thân, Quy vĩ |
|---|---|
| Tên khoa học | Angelica sinensis (Oliv.) Diels |
| Họ | Hoa tán (Apiaceae) |
| Bộ phận dùng | Rễ đã phơi hoặc sấy khô |
| Tính vị | Vị ngọt, cay; tính ôn |
| Quy kinh | Tâm, Can, Tỳ |
| Nhóm | Bổ huyết – bổ âm |
Công năng theo y học cổ truyền
- Bổ huyết
- Hoạt huyết, điều kinh, chỉ thống
- Nhuận tràng thông tiện
Ứng dụng trong y học cổ truyền
- Y học cổ truyền dùng trong các chứng huyết hư: sắc mặt vàng nhợt, hoa mắt chóng mặt, hồi hộp
- Kinh nguyệt không đều, bế kinh, thống kinh theo YHCT
- Đau do hư hàn, phong thấp tý thống, chấn thương ứ huyết
- Huyết hư gây táo bón (trường táo tiện bí)
- Ung nhọt sưng đau, thường phối hợp trong các bài thuốc cổ phương
Liều dùng tham khảo: 4,5–9 g/ngày, dạng thuốc sắc, thuốc hoàn hoặc ngâm rượu
Kiêng kỵ và thận trọng
- Người tỳ hư thấp trệ, đại tiện lỏng không nên dùng
- Thận trọng với người âm hư hỏa vượng; phụ nữ có thai nên hỏi ý kiến thầy thuốc trước khi dùng
Cách nhận biết Đương quy đạt chất lượng
- Rễ hình trụ, có rễ chính (quy đầu) và nhiều rễ nhánh (quy vĩ); mặt ngoài màu vàng nâu đến nâu, có vân nhăn dọc
- Mặt cắt màu trắng ngà đến vàng nhạt, có vòng tượng tầng màu nâu và nhiều điểm tinh dầu
- Mùi thơm nồng đặc trưng; vị ngọt, sau cay và hơi đắng
- Hàng đạt chất lượng khô, dẻo, chắc, không mốc mọt; lát trắng bất thường kèm mùi hắc có thể là dấu hiệu xông lưu huỳnh quá mức
Bảo quản
Bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát, đóng bao kín, tránh ẩm mốc, sâu mọt và tránh làm bay mất tinh dầu. Xem thêm hướng dẫn bảo quản dược liệu.
Thông tin trên mang tính tham khảo theo tài liệu y học cổ truyền. Đương quy là dược liệu, không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh. Vui lòng dùng theo chỉ dẫn của thầy thuốc y học cổ truyền.